Οι
περισσότεροι ασθενείς με οστεοαρθρίτιδα που φθάνουν στο κέντρο φυσικοθεραπείας
έρχονται με μία ασαφή εικόνα της κατάστασης τους. Αυτό συμβαίνει γιατί δεν τους
την εξηγούν. Γι’ αυτό θα προσπαθήσουμε να παρουσιάσουμε την
οστεοαρθρίτιδα ολοκληρωμένα με τρόπο απλό και κατανοητό.
Τι είναι η
οστεοαρθρίτιδα:
Είναι
εκφυλιστική αρθροπάθεια. Οφείλεται στη φθορά του χόνδρου των αρθρώσεων και την
ανάπτυξη οστεοφύτων. Τα οστεόφυτα είναι αυτό που πολλές φορές ονομάζουμε
‘’άλατα’’ στις αρθρώσεις. Συνήθως
εμφανίζεται σε άτομα μέσης και μεγάλης
ηλικίας.
Προσβάλλει τις περιφερικές αρθρώσεις, κυρίως τα γόνατα και τα ισχία
και την σπονδυλική στήλη.
1.
Πρωτοπαθής μορφή: Είναι αποτέλεσμα φθοράς την άρθρωσης που σχετίζεται με την
καταπόνηση σε βάθος χρόνου.
2.
Δευτεροπαθής μορφή: Σχετίζεται με ορισμένες παθολογικές καταστάσεις όπως
ρευματοειδή αρθρίτιδα, νόσο Paget οστών, συγγενείς παθήσεις όπως
συγγενές εξάρθρημα ισχίου κλπ.
Παράγοντες
που σχετίζονται με την εμφάνιση οστεοαρθρίτιδας:
1. Η άνω των
60 ετών ηλικία
2. Το φύλο.
Οι γυναίκες προσβάλλονται συχνότερα
3. Η
παχυσαρκία
4. Η
συνεχόμενη και παρατεταμένη φόρτιση των αρθρώσεων κυρίως σε ορισμένα
επαγγέλματα
5. Γενετικοί
παράγοντες.
Κλινική εικόνα:
Μπορεί να
αφορά μία μεμονωμένη άρθρωση, ή ένα πλήθος αρθρώσεων. Εκδηλώνεται με πόνο που
συνοδεύεται από χαρακτηριστικά φλεγμονής (διόγκωση, αύξηση της θερμοκρασίας και
ευαισθησία στη ψηλάφηση).
Τα
χαρακτηριστικά γνωρίσματα της είναι:
1. Πόνος
κατά την φόρτιση. Στο αρχικό στάδιο υποχωρεί με την ανάπαυση, αλλά στη συνέχεια
γίνεται μόνιμος και προκαλεί διαταραχές
του ύπνου.
2. Κρηγμός.
Η κίνηση της άρθρωσης προκαλεί ‘’τρίξιμο’’
και δίνει την αίσθηση πως έχει μέσα της άμμο.
3. Αρθρική
δυσκαμψία.
Ακτινολογική
εικόνα:
Η συνήθης
εικόνα που παρατηρείται στην ακτινογραφία περιλαμβάνει:
1. Οστεόφυτα
2. Στένωση
μεσαρθρίου διαστήματος
3.Υποχόνδρια
σκλήρυνση
4. Πιθανή
στρέβλωση και αγκύλωση της άρθρωσης.
Ο φαύλος
κύκλος της φλεγμονής:
Τα προϊόντα
του χόνδρου που καταστρέφεται οδηγούνται στην αρθρική κοιλότητα και προκαλούν
φλεγμονή του αρθρικού υμένα. Η φλεγμονή αυτή αυξάνει την καταστροφή του χόνδρου
που με τη σειρά της οδηγεί σε διαιώνιση της καταστροφής της άρθρωσης. Στο
αρχικό στάδιο η κατάσταση αντιμετωπίζεται συντηρητικά. Όταν όμως η καταστροφή
της άρθρωσης είναι μεγάλη, η αντικατάσταση της άρθρωσης με αρθροπλαστική είναι
η μόνη επιλογή.
Η
φυσικοθεραπεία στην οστεοαρθρίτιδα:
Ανάλογα με
το στάδιο, το πρόγραμμα της φυσικοθεραπείας έχει σαν στόχο τον περιορισμό του
πόνου και της φλεγμονής, την πρόληψη των αγκυλώσεων και την μυϊκή ενδυνάμωση.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το να εκπαιδευτεί ο ασθενής στο να χρησιμοποιεί σωστά το
σώμα του ώστε να μην επιβαρύνει τις αρθρώσεις. Το πρόγραμμα υδροθεραπείας σε
πισίνα ή ακόμα και στη θάλασσα είναι ιδιαίτερα σημαντικό στην μακροχρόνια
φροντίδα της οστεοαρθρίτιδας, αλλά και στην πρόληψη της επιδείνωσης της.