Καλοκαίρι, φυσική άσκηση και διαταραχή ηλεκτρολυτών

Οι ηλεκτρολύτες είναι μέταλλα και ιχνοστοιχεία σε μορφή ιόντων. Φέρουν είτε θετικό, είτε αρνητικό φορτίο, αποτελούν μέσο αγωγής του ηλεκτρισμού και βρίσκονται σε όλα τα υγρά του σώματος. 

Οι ηλεκτρολύτες είναι απαραίτητοι για όλες τις μεταβολικές διαδικασίες του οργανισμού και παίζουν καθοριστικό ρόλο: Στην διαβίβαση των νευρικών ώσεων, στην νευρομυϊκή διέγερση, στη σωστή μυϊκή λειτουργία, στην ισορροπία των βιολογικών υγρών εντός και εκτός κυττάρων, στη ρύθμιση του pH και στην μεταφορά θρεπτικών συστατικών στα κύτταρα. Γενικότερα οι ηλεκτρολύτες βοηθούν στη διατήρηση της ομοιόστασης, δηλαδή στην ικανότητα του οργανισμού να διατηρεί σχετικά σταθερές συνθήκες στο εσωτερικό του, ζώντας σ’ ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον. 

Οι ηλεκτρολύτες του ανθρώπινου οργανισμού είναι οι εξής: Κάλιο, Νάτριο, Ασβέστιο, Χλώριο, Μαγνήσιο, Διττανθρακικό άλας, Φωσφορικό άλας. Όταν ασκούμαστε σε εξωτερικό περιβάλλον με υψηλή θερμοκρασία, λόγω της έντονης εφίδρωσης, το σώμα χάνει μεγάλο ποσοστό νερού και μαζί με αυτό χάνεται και ένα ποσοστό ηλεκτρολυτών. Τόσο το νερό, όσο και οι ηλεκτρολύτες πρέπει να αναπληρώνονται. 

Τα συμπτώματα από την διαταραχή των ηλεκτρολυτών αλλάζουν ανάλογα με τον ηλεκτρολύτη που έχει διαταραχθεί. Σε ασκούμενους με μικρή έλλειψη, μπορεί να παρατηρηθεί μείωση της απόδοσης, κόπωση και νωθρότητα, συμπτώματα στα οποία τις περισσότερες φορές δεν δίδεται η δέουσα σημασία και οφείλονται σε κακή ενυδάτωση κατά την διάρκεια και στο τέλος της άσκησης. Η εκτεταμένη έλλειψη ηλεκτρολυτών φέρει σοβαρότερα αποτελέσματα όπως: αδυναμία, μυϊκούς σπασμούς, καρδιακή αρρυθμία, διαταραχή αρτηριακής πίεσης, μουδιάσματα, σύγχυση και άλλες νευρικής φύσης διαταραχές. 

Επειδή η καλύτερη θεραπεία είναι η πρόληψη, κατά τους καλοκαιρινούς μήνες αποφεύγουμε την φυσική άσκηση τις μεσημεριανές ώρες και προτιμούμε τις πρωινές και τις βραδινές ή εναλλακτικά ασκούμαστε σε εσωτερικό, ελεγχόμενο χώρο. Δεν περιμένουμε να διψάσουμε για να πιούμε νερό. Πίνουμε συνεχώς και από λίγο. Στις μεγάλης διάρκειας προπονήσεις, μπορούμε να χρησιμοποιούμε διάλυμα ηλεκτρολυτών, το οποίο αναπληρώνει τα επίπεδά τους και ενυδατώνει. Φορούμε ανοιχτόχρωμα ρούχα και καπέλο που αντανακλούν την ζέστη, μειώνουν την εφίδρωση και επιλέγουμε αθλήματα που απαιτούν λιγότερη έκθεση στην ζέστη (πχ κολύμβηση). 

Είναι λάθος να ερμηνεύουμε οποιοδήποτε σύμπτωμα ως διαταραχή ηλεκτρολυτών. Διαφορετικές καταστάσεις ενδέχεται να προκαλούν παραπλήσια συμπτώματα, που πρέπει πάντα να αξιολογούνται από τον γιατρό μας.